Балдар! Бүгүнкү тема: Грамматика. Этиштин чактарын жана жактарын кайталоо. Биз бул темаларды

Ответы на вопрос

Отвечает Седякин Матвей.

I жак — сүйлөп жаткан адамды билдирет.
Жекелик түрү: мен
Көптүк түрү: биз

II жак — сөз багытталган адамды билдирет.
Жекелик түрү: сен, сиз
Көптүк түрү: силер, сиздер

III жак — сөзгө катышпаган башка адамды же нерсени билдирет.
Жекелик түрү: ал
Көптүк түрү: алар

Өткөн чак — кыймыл-аракеттин сүйлөп жаткан убактан мурда болгонун билдирет.
Мисалы: Мен кечээ китеп окудум.

Учур чак — кыймыл-аракеттин азыр болуп жатканын билдирет.
Мисалы: Мен азыр китеп окуп жатам.

Келер чак — кыймыл-аракеттин келечекте болорун билдирет.
Мисалы: Мен эртең китеп окуйм.

2. Үч этишти жактарга жана чактарга бөлүү

Жактар	Өткөн чак	Учур чак	Келер чак
Мен	окудум	окуп жатам	окуйм
Сен	окудуң	окуп жатасың	окуйсуң
Сиз	окудуңуз	окуп жатасыз	окуйсуз
Ал	окуду	окуп жатат	окуйт
Биз	окудук	окуп жатабыз	окуйбуз
Силер	окудуңар	окуп жатасыңар	окуйсуңар
Сиздер	окудуңуздар	окуп жатасыздар	окуйсуздар
Алар	окушту	окуп жатышат	окушат

Жактар	Өткөн чак	Учур чак	Келер чак
Мен	жаздым	жазып жатам	жазам
Сен	жаздың	жазып жатасың	жазасың
Сиз	жаздыңыз	жазып жатасыз	жазасыз
Ал	жазды	жазып жатат	жазат
Биз	жаздык	жазып жатабыз	жазабыз
Силер	жаздыңар	жазып жатасыңар	жазасыңар
Сиздер	жаздыңыздар	жазып жатасыздар	жазасыздар
Алар	жазышты	жазып жатышат	жазышат

Жактар	Өткөн чак	Учур чак	Келер чак
Мен	бардым	барып жатам	барам
Сен	бардың	барып жатасың	барасың
Сиз	бардыңыз	барып жатасыз	барасыз
Ал	барды	барып жатат	барат
Биз	бардык	барып жатабыз	барабыз
Силер	бардыңар	барып жатасыңар	барасыңар
Сиздер	бардыңыздар	барып жатасыздар	барасыздар
Алар	барышты	барып жатышат	барышат

Жыйынтык: Кыргыз тилинде үч жак бар: I жак, II жак, III жак. Этиштин үч негизги чагы бар: өткөн чак, учур чак жана келер чак.